Władca Pierścieni nadal uchodzi za dzieło przełomowe i jest jednym z twórców literatury fantasy. Historia jest kontynuacją wcześniej wydanego przez John Ronald Reuel Tolkien dzieła Hobbit. Powieść powstawała w latach 1936–1949, a od jej wydania w 1954–1955 roku sprzedano na całym świecie ponad 150 milionów egzemplarzy. Oprócz Władcy Pierścieni i Hobbita ukazało się wiele książek osadzonych w Śródziemiu, obejmujących historię sięgającą tysięcy lat, co daje studiom wystarczająco dużo materiału, by wiernie przenieść ten fantastyczny świat na ekran — w formie filmu lub serialu.

Władca Pierścieni przez długi czas wydawał się dziełem niemożliwym do sfilmowania, jednak reżyser Peter Jackson oraz producenci — amerykańska New Line Cinema i nowozelandzkie WingNut Films — rozpoczęli prace nad ekranizacją w 1999 roku. Reżyser nalegał, aby wszystkie trzy tomy książki zostały sfilmowane jednocześnie, więc samo kręcenie zajęło ponad 430 dni, a wydany w 2001 roku Władca Pierścieni: Drużyna Pierścienia okazał się ogromnym sukcesem. Fani i krytycy przyjęli film entuzjastycznie, dzięki czemu przy wsparciu i dalszych pracach powstała druga część, która trafiła do kin pod tytułem Władca Pierścieni: Dwie Wieże, a ostatni film ukazał się jako Władca Pierścieni: Powrót Króla. Wszystkie trzy filmy łącznie zdobyły 17 Oscarów oraz liczne nagrody i nominacje BAFTA, Złotych Globów i Grammy.

Sukces Władcy Pierścieni sprawił, że niemal nieuniknione było powstanie filmu na podstawie Hobbita. Ponieważ Hobbit nie zawierał wystarczająco dużo materiału na trylogię filmową, scenarzyści sięgnęli po wiele elementów z dodatków do Władcy Pierścieni i własnych pomysłów, dzięki czemu z relatywnie krótkiego utworu powstała kolejna trylogia. Pierwsza część, zatytułowana Hobbit: Niezwykła podróż, trafiła do kin w grudniu 2012 roku. Rok później ukazał się Hobbit: Pustkowie Smauga, a kolejny rok przyniósł Hobbit: Bitwa Pięciu Armii. Choć ta trylogia otrzymała wiele nominacji, udało jej się zdobyć znacznie mniej nagród niż wcześniejszej serii.

Po Hobbicie zapadła na długie lata cisza w kwestii ekranizacji dziejów Śródziemia, jednak kilka lat temu wyciekła informacja, że Amazon planuje serial aktorski. Dziś wiadomo, że serwis streamingowy pracuje nad projektem z ogromnym budżetem, a Władca Pierścieni: Pierścienie Władzy zadebiutował 2 września 2022 roku. Akcja serialu przeniesie widzów o kilka tysięcy lat przed wydarzenia z powieści Władca Pierścieni — w Drugi Wiek. Twórcy, J.D. Payne i Patrick McKay, ujawnili, że Pierścienie Władzy pokażą wszystkie ważne wydarzenia z Drugiego Wieku: powstanie pierścieni, wzniesienie się Saurona oraz ostatni sojusz elfów i ludzi. W filmach skupiono się głównie na historii Jednego Pierścienia, podczas gdy istniało więcej Pierścieni Władzy — twórcy chcą opowiedzieć ich losy.
„Niech trzy pierścienie błyszczą w dłoni królów elfów,
Siedem dla krasnoludów dziedzictwem, co mają domy z ozdobnego kamienia,
Dziewięć niech lśni na palcach śmiertelnych ludzi,
Jeden niech nosi Mroczny Władca, pasterz poddanych,
Na nocnoczarnej ziemi Mordoru, na polach gęstych cieni.”